Autorki: mgr Barbara Szuleka, mgr Katarzyna Kocerba - nauczycielki z Publicznego Przedszkola nr 18 w Wodzisławiu "ląskim
Dziecięca aktywność ruchowa inspirowana przyrodą.
Edukacja prozdrowotna (jako jeden z obszarów edukacyjnych) jest ciągłym i planowym procesem, w którym uczymy się dbać o zdrowie własne i innych. Dbałość o harmonijny rozwój fizyczny, sprawność ruchową, kształtowanie prawidłowej postawy oraz właściwe nawyki higieniczno – zdrowotne to szczególne zadania wychowania zdrowotnego w przedszkolu. Istotne jest, aby we wszystkich działaniach podkreślać aspekty wychowawcze oraz ukazywać dzieciom różnorodne korzyści, jakie daje im aktywność ruchowa i dbałość o swoje zdrowie.
Najlepszym więc propagatorem i jednocześnie kreatorem zdrowia jest sam nauczyciel – wychowawca. Ruch jest naturalną potrzebą fizjologiczną . Ograniczanie jego czasu i intensywności, "le wpływa na zdrowie dziecka, jego rozwój motoryczny i rozwój sprawności fizycznej. Niestety, zmienione warunki życia opanowanego przez media, komputery i motoryzację, ograniczają potrzebę aktywności ruchowej u dzieci. To z kolei powoduje zmianę dziecięcych preferencji w sferze poznawczej. Dlatego ważne wydaje się już na etapie przedszkolnym, tworzenie odpowiednich dla dziecka, aktywnych sposobów poznawania otaczającego świata. Należy wskazywać przedszkolakom, nowe drogi postrzegania, przy użyciu bogactwa zmysłów (tzw. stymulacja polisensoryczna) tak, aby zostało zachowane poczucie prawdziwości.
Zubożenie aktywności zmysłowej i ruchowej pozbawia dziecko możliwości realnego przeżywania i rozwijania pełnej osobowości. Możemy i powinniśmy temu zapobiegać przez ciekawsze wykorzystanie czasu przeznaczonego na zajęcia ruchowe oraz stosowanie odpowiednich metod stymulujących i aktywizujących ruch. Mając na uwadze ogromne upodobanie dzieci do zabaw na powietrzu, postanowiłyśmy wykorzystać ogród przedszkolny do przeprowadzenia międzygrupowej spartakiady pt. "W Zwierzątkowie”. Słowa Pierre’a de Coubertin: "…istotną rzeczą jest nie zwyciężać, lecz umieć toczyć rycerski bój” stanowiły o charakterze tej sportowej inicjatywy. Pragnęłyśmy, aby nasi przedszkolacy mieli okazję do wzajemnego wspierania się, pokonywania swoich lęków i ograniczeń, jak również odczuwania radości uczestniczenia we wspólnym przedsięwzięciu. Jednocześnie zależało nam, aby dzieci rozwijały nie tylko swoją sprawność fizyczną, ale uczyły się osiągania jak najlepszych wyników w atmosferze dobrej rywalizacji opartej na zasadach "fair – play”.
Uczestnictwo w zabawach i ćwiczeniach na powietrzu było także "ródłem doznań zmysłowych, związanych z otaczającą przyrodą, takich jak: urok słonecznej, jesiennej pogody, zapachy , kolory, odgłosy i kontakt z materiałem przyrodniczym. Dla urozmaicenia i pobudzenia aktywności ruchowej dzieci, wykorzystałyśmy nietypowe ale łatwo dostępne przybory: szyszki, kasztany, dynie, liście, ogórki, wiklinowe kosze, brzozowe płotki, chusty. Przekonałyśmy się, że wybór takich rekwizytów był jak najbardziej trafny . Ćwiczenia z nimi cieszyły i bawiły uczestników spartakiady, dostarczając przyjemnych doznań i przeżyć emocjonalnych.
Ważnym elementem, podnoszącym atrakcyjność spartakiady były maseczki zwierząt leśnych i opaski z ich wizerunkami, które każde dziecko nosiło na głowie podczas jej trwania.Spartakiada nie zakończyła się wyłącznie rozdaniem pamiątkowych dyplomów i wspólnym zdjęciem ich uczestników. Prawdziwe zakończenie zawarło się w wypowiedziach dzieci i radości widniejącej na ich rozpromienionych twarzach: "To były najlepsze zawody w moim życiu”, " Na podwórku tez chciałbym się tak bawić” etc.
Scenariusz spartakiady " W Zwierzątkowie”:
Cele ogólne:
· Uświadomienie znaczenia zdrowia dla każdego człowieka
· Propagowanie aktywności ruchowej na świeżym powietrzu
· Rozwijanie umiejętności życzliwej współpracy
Cele operacyjne:
· Dziecko przystępuje do wykonania zadania
· Potrafi ćwiczyć z nietypowym przyborem
· Wykonuje ćwiczenie najlepiej jak potrafi, na miarę swoich możliwości
· Odczuwa satysfakcję z podjętego działania
· Dopinguje swoich rówieśników
· Współpracuje z grupą
· Zna i przestrzega ustalone zasady postępowania
Spartakiada rozpoczęła się małą rozgrzewką. Dzieci i nauczycielki naśladowały ruchy, o których jest mowa w rymowance "Ćwiczmy razem”.
Ręce do góry, nogi prościutkie, tak ćwiczą dzieci : grzeczne , zdrowiutkie.
Ręce na ramiona, Potem w dół opuszczamy. I kilka razy tak powtarzamy.
Raz, dwa, trzy – ćwicz i ty!
Teraz się każdy robi malutki. To, proszę państwa, są krasnoludki.
Szybko wstajemy, ręce do góryo tak – po niebie przechodzą chmury.
Raz, dwa, trzy – ćwicz i ty! A teraz rozkrok, skłon pogłębiamy, sprawnie na boki się rozglądamy.
Kręci się nasza głowa dokoła, broda do przodu wysuwa wesoła.
Raz, dwa, trzy – ćwicz i ty!
Ramię do ucha wznosi się żwawo, łokieć, kolano też wita z wprawą.
Zrobić przysiad to prosta sprawa, podskoczyć w górę to też zabawa.
Raz, dwa, trzy – ćwicz i ty!
Opis zabaw i ćwiczeń :
1. "Skoki zajączka"Na sygnał dziecko wkłada ogórek między udo a podudzie na wysokości kolana, po czym podskakuje obunóż. Porusza się w kierunku chorągiewki, obiega ją i wraca na linię startu. Uwaga I dziecko samo może wybrać odpowiadający mu rekwizyt w postaci, np. ogórka, papryki lub ozdobnej dyni.
2. "Sztafeta wiewiórek”Dziecko z szyszką położoną na krążku przebiega wyznaczoną odległość, obiega chorągiewkę i wraca. Przekazuje krążek z szyszką następnemu dziecku.
3. "Sokole oko”Rzut kasztanami do celu ( obręcze).
4. "Zwinny jak łasica"- przechodzenie po odwróconej ławeczce, - przeplatanie szarfy przez siebie,- dobiegnięcie do półmetka, okrążenie dyni i powrót na linię startu.
5. "Zabawa z jeżykiem. W parach, przenoszenie w chuście dyni. Liczy się współpraca z partnerem i precyzja wykonania.
6. "Opadające liście” – zabawa uspokajająca. Dzieci podnoszą leżący na trawie liść, podrzucają do góry i obserwują jego ruch podczas opadania. Następnie odtwarzają ten ruch własnym ciałem
Na zakończenie spartakiady wszyscy uczestnicy tworzą koło i podają sobie " Iskierkę przyja"ni"Następuje uroczyste wręczenie dyplomów i pamiątkowe zdjęcie .